3 tips om de emoties van de ander een beetje te neutraliseren…
Iedereen die wel eens een pittige discussie voert, herkent het: iemand stelt een vraag of ventileert zijn mening, krijgt een scherp of ander dan verwacht antwoord waarna de vragensteller meteen emotioneel en verontwaardigd reageert.
- “Oh, ik mag blijkbaar helemaal niks meer vragen?” klinkt het dan.
- Of: “Oh, mijn mening doet er dus niet toe?”
Wat gebeurt hier precies?
Vaak verwacht de vragensteller instemming of begrip voor zijn ideeën, plannen of gedachten, maar krijgt in plaats daarvan kritiek of een afwijkende visie. Dat veroorzaakt een schrikreactie. De vragensteller voelt zich afgewezen en betrekt de kritiek direct op zichzelf.
Psychologisch gezien raakt dit aan wat sociologen ‘face threat’ noemen: de natuurlijke behoefte om positief en competent over te komen (Brown & Levinson, 1987). Wordt deze behoefte bedreigd, dan komt snel een verdedigende of emotionele reactie.
Een andere reden waarom de vragensteller emotioneel, boos of verontwaardigd reageert zit ‘m in het feit dat mensen vaak andere basisnormen en waarden hebben. Zo simpel is het eigenlijk. En als er een antwoord komt dat totaal niet strookt met die basisnormen en -waarden, dan voelt dat als een klap in het gezicht. Een antwoord dat compleet afwijkt van wat de vragensteller verwacht, kan ook te maken hebben met de mogelijkheid dat voor degene die antwoord moet geven, de context van de situatie of casus volledig anders. En dat de vragensteller daar geen enkel idee over heeft.
Daarom in dit blog: hoe ga je om met zo’n situatie als je merkt dat iemand zich persoonlijk aangevallen voelt?
Drie tips:
1. Erken het gevoel, zonder meteen in te stemmen.
Je hoeft het niet eens te zijn met de emotionele reactie, maar laat wel zien dat je hem opmerkt. Een simpele reactie als: “Ik hoor dat je dit vervelend vindt,” kan al spanning wegnemen.
2. Leg uit dat een afwijkend standpunt niet persoonlijk bedoeld is.
Benadruk dat het in een debat normaal is om verschillende perspectieven te hebben. Zeg bijvoorbeeld: “Dat we verschillend denken, betekent niet dat jouw vraag niet serieus genomen wordt.”
3. Stel een verduidelijkende vraag
Geef de vragensteller ruimte om zijn bedoeling toe te lichten. Vraag: “Wat bedoelde je precies met je vraag?” of “Kun je aangeven waar je precies op hoopt?” Zo haal je de emotie uit de lucht en keer je terug naar de inhoud.
Leestip:
Emoties zijn feiten!
Emoties versus argumenten
Een debat hoeft niet zachtzinnig te zijn, maar het helpt als deelnemers begrijpen dat botsende visies normaal zijn én niet persoonlijk zijn bedoeld. Goed omgaan met emotionele reacties is daarom minstens zo belangrijk als het kunnen formuleren van goede argumenten.
En precies dat – helder en scherp leren argumenteren – is wat je bij Dé Nederlandse Debatclub oefent en traint.
Door vaker te oefenen, leer je niet alleen je eigen standpunt sterker neer te zetten, maar ook kalm te blijven als een discussie onverwacht emotioneel wordt. Omdat je weet hoe je kunt reageren én wat je kunt vragen.
Kom een keer langs!
Bij Dé Nederlandse Debatclub trainen we onszelf op belangrijke persoonlijke vaardigheden zoals spreken in het openbaar, pitchen, speechen, argumenteren, debatteren, (jezelf) presenteren en de kunst van het overtuigen. Het zijn allemaal vaardigheden – soft skills – die ontzettend belangrijk zijn in het Echte Leven en waar je veel profijt van kunt trekken.
Het is dus nooit een overbodige luxe om met regelmaat jezelf hier in te bekwamen en te verbeteren.
Bij Dé Nederlandse Debatclub doen we dat in een veilige omgeving, waar je kunt excelleren met allemaal gelijkgestemden die ook dit stukje persoonlijke groei ambiëren.
Kom een keer langs en doe mee! We organiseren clubavonden en vaak ook beginners-workshops. Wij weten 100% zeker dat je enthousiast raakt en vaker wilt komen.
