Posters, flyers, leuke creatieve socialmedia-uitingen en slimme Free Publicity in de media zijn natuurlijk acties die van grote invloed zijn op het beoogde campagnesucces. Want het doel is vanzelfsprekend altijd: zo veel mogelijk zetels zien te scoren bij de komende gemeenteraadsverkiezingen.
Maar vergeet ook niet het canvassen. Dus: van deur tot deur het gesprek aangaan met de potentiële kiezer. Dat kan best zoden aan de dijk zetten.
Hoe canvas je effectief?
In dit blog een aantal aandachtspunten (tips!) om het canvasgesprek naast de deurbel zo slim én strategisch mogelijk vorm te geven. Daarbij gaan we uit van het volgende communicatiedoel: je wilt dat de kiezer aan de deur jou leert kennen en dat hij iets verneemt van jouw visie op de uitdagingen die in jouw gemeente moeten worden opgelost. Maar óók sta je voor de deur om vriendschap te sluiten. Je hebt na het canvasgesprek ‘een vriend(in) voor het leven’ ondanks de altijd aanwezige mogelijkheid dat de kiezer aan de deur wellicht nooit op jou zal stemmen.
Kortom, je werkt dus ook aan de gunfactor van jouzelf én jouw partij!
10 tips voor het canvassen
1/10
Geef duidelijk aan dat je aanbelt omdat de verkiezingen naderen.
Ontken niet dat je er bent in de hoop dat degene, bij wie je aanbelt, op jouw partij gaat stemmen. Dus, gewoon eerlijk zijn. Tegelijkertijd geef je aan dat je nieuwsgierig bent. Maar dat je de man/vrouw aan de deur nu zeker niet wilt overtuigen om op jouw partij te stemmen. Vraag in eerste instantie sowieso of de mensen tijd hebben.
Heeft de bewoner geen tijd of geen zin?
Dan vertrek je meteen. Niet onnodig aandringen! (Is niet goed voor je gunfactor).
2/10
Stel open vragen.
Dit zijn vragen waarbij je het de kiezer gunt om een volledig vrij antwoord te geven. Dus géén multiple choice, geen ja/nee vragen. Gesloten vragen zijn ‘ja’-/ ‘nee’-vragen of meerkeuzevragen. Bij open vragen ervaart de kiezer geen dilemma’s. Want, hij wil op dát moment misschien nog helemaal niet de keuze maken tussen (bijvoorbeeld) de aanleg van een fietspad door het park of een nieuwe parkeergarage bij het winkelcentrum. Open vragen nodigen de ander uit om een verhaal te vertellen. Deze verhalen leveren jou veel informatie op.
3/10
Vermijd suggestieve vragen.
In een suggestieve vraag is jouw eigen mening al verwoord: ‘U vindt het toch zeker ook dat er meer woningen voor jongeren moeten worden gebouwd in de stad?’ De kiezer kan het gevoel krijgen dat zijn antwoord gestuurd moet worden. En dát is niet de bedoeling van een canvasgesprek. Daar win je geen gunfactor mee!
4/10
Horizontaal argumenteren!
Horizontaal argumenteren betekent dat je reageert op alles wat je gesprekspartner zegt. Dat kan in de vorm van het stellen van een wedervraag zijn. Maar dit kan ook een reactie zijn waarbij je op iets reageert. Als je op iets niet reageert, dan ben je niet horizontaal aan het argumenteren. Het gevolg is dat de kiezer zich niet gehoord voelt, want hij heeft geen antwoord (van jou) gekregen op iets dat hij zelf heeft gesteld.
5/10
Als de ander een antwoord geeft (waarbij de essentie wordt geraakt), vat dat antwoord in je eigen woorden samen.
Toets bij je gesprekspartner (de kiezer) of je het antwoord – dat de bewoner gaf – goed hebt samengevat. De kiezer voelt zich gehoord en gerespecteerd. Bovendien door het zélf in je eigen woorden samen te vatten, begrijp je het antwoord ook veel beter. Uiteraard geldt dit ook als de kiezer jou een vraag stelt. Vat die vraag goed in je eigen woorden samen en geef dan een antwoord.
6/10
Als mensen klagen (‘Ik vertrouw de politiek niet’ of ‘Jullie zijn alleen maar zakkenvullers’), spreek dit nooit tegen.
(Je hoeft er uiteraard ook niet mee eens zijn!) Maar ga wel verder het gesprek aan door bijvoorbeeld om concrete voorbeelden te vragen. En, als het even kan: voorbeelden van lokale politici. Als mensen aan de deur met scherpe statements komen, dan mag je best wel om ‘bewijs’ vragen. Maar dat doe je vanzelfsprekend met charme en geduld.
7/10
Geef geen waardeoordelen over wat de kiezer zegt.
Vermijd jouw eigen stelligheid. Daar is een canvas niet voor. Zeg dus niet of iets goed of niet goed is. Je hoeft namelijk helemaal niet in debat te gaan met de kiezer tijdens het canvasmoment. Daarbij is het dus belangrijk om goed te weten wat het verschil is tussen een dialoog, discussie en debat.
8/10
Vul de antwoorden van de kiezer niet zelf in.
Onderdruk de neiging om het gesprek over te nemen en te snel conclusies te trekken. ‘Dwing’ jezelf om pas een antwoord te geven op z’n vroegst 3 seconden nadat je gesprekspartner is uitgesproken. (Dit geeft een gesprek ook rust!)
9/10
Elimineer je eigen weerstand.
Graaf je niet in. Laat je afschuw niet blijken! Nogmaals: je bent nu namelijk in dialoog!
10/10
Verzin de allerleukste en meest uitdagende slotvraag.
Bijvoorbeeld: ‘Beste potentiële kiezer, wat mag ik – als aanstaande gemeenteraadslid – nooit vergeten uit het gesprek dat we zojuist hebben gevoerd?’ Grote kans dat de kiezer zélf in één zin het voor hem of haar aller-aller-aller-allerbelangrijkste punt nog een keer benoemt. Jij weet dan andermaal wat voor de kiezer de grootste prioriteit is. En daar kun je in je verdere campagne ongetwijfeld iets mee doen.
Bonustip: weet wáár je gaat canvassen!
Bel vooral bij mensen aan in wijken waarvan je weet dat de kans groot is dat ze (misschien) wel op je gaan stemmen. Het heeft geen zin om bij mensen aan te bellen waarvan je al 100% zeker weet dat ze nooit jou een mandaat zullen gaan geven omdat de meningen te ver uit elkaar liggen. Kun je dat dan te weten komen waar jouw potentiële kiezers (precies) wonen? Ja… dat kan!

Ontstaat er aan de deur tóch een debat?
- Benoem heel specifiek de problemen die jij wilt oplossen in jouw gemeente.
- Toon ook aan dat de problemen die jij benoemt structureel en langdurig zijn. Als er niets wordt gedaan, dan wordt de situatie alleen maar erger.
- Bewijs dat jouw oplossing de beste is. Of, in ieder geval aantoonbaar beter dan oplossingen van andere partijen.
- Bewijs ook dat jouw oplossing makkelijk uitvoerbaar is. Want, voor iets dat niet makkelijk uitvoerbaar is, krijg je ook de handen niet op elkaar.
- Bewijs dat jouw oplossing (financieel) haalbaar is.
- Toets altijd goed of je dezelfde interpretatie hebt van de begrippen die in het debat worden gebruikt. Hiermee voorkom je dat je langs elkaar heen praat.
- Toets of elk argument dat je hebt, ook daadwerkelijk een koppeling heeft met de door jou gewenste oplossing van het probleem. Ken de drie kenmerken van een goed argument!
Vind je het lastig om dan toch plots dat debat te voeren?
Geen probleem! Je kunt niet alles meteen perfect op orde hebben. Maar maak wel een start met het trainen van deze belangrijke persoonlijke vaardigheden. Je bent van harte welkom om een keer mee te doen. Of vraag ons langs te komen voor het geven van een workshop of training. Of… (ook heel leuk): vraag ons voor een podcasttraining.


